Ο Άγιος Νεαγκόε Μπασαράμπ ήταν ο πρίγκιπας (βοεβόδας) της Βλαχίας μεταξύ 1512 και 1521. Γεννημένος στην οικογένεια των βογιαρών των Κραϊοβέστι (η βασιλεία του σηματοδοτεί την κορύφωση της πολιτικής επιρροής της οικογένειας) ως γιος του Πάρβου Κραϊοβέσκου ή του Μπασαράμπ Δ΄ του Μικρού Παλουκωτή ή του Νέου, ο Νεαγκόε Μπασαράμπ, ο οποίος αντικατέστησε τον Βλαντ Ε΄ τον Νέο όταν ο τελευταίος απέρριψε την κηδεμονία, τις ικανότητες και το ταλέντο του. Μερικές φορές αναφέρεται με το όνομα Ναγκόε Μπασαράμπ Ε΄, λόγω άλλων ηγεμόνων της Βλαχίας με το όνομα Μπασαράμπ (όχι Nεαγκόε Μπασαράμπ) που προηγήθηκαν στον θρόνο, του Οίκου των Μπασαράμπ.
Τον 16ο αι. η Βλαχία ήταν ανεξάρτητη, αλλά έπρεπε να καταβάλει υπέρογκο φόρο υποτέλειας στη μεγαλύτερη δύναμη της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ο Νεάγκοε ενθάρρυνε την ανάπτυξη της βιοτεχνίας και του εμπορίου, διατηρώντας παράλληλα μια καλή σχέση με τον άλλο ισχυρό γείτονα της Βλαχίας, την Ουγγαρία.
Η διπλωματία του προσπάθησε να δημιουργήσει δεσμούς με τη Δημοκρατία της Βενετίας και τον Παπισμό, προσφέροντας ακόμη και να μεσολαβήσει στη διαμάχη μεταξύ της Ανατολικής Ορθοδοξίας και του Καθολικισμού, με σκοπό την ένωση του Χριστιανικού κόσμου ενάντια στην οθωμανική απειλή.
Υιοθέτησε τη βυζαντινή παράδοση τού προστάτη της Εκκλησίας, κάνοντας γενναιόδωρες δωρεές στα ορθόδοξα μοναστήρια, όχι μόνο στη Βλαχία, αλλά και σε όλα τα Βαλκάνια. Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του κτίστηκε το μοναστήρι Κούρτεα ντε Άρτζες (το 1517): ο θρύλος ονομάζει τον Mεστέρουλ Μανόλε ως τον κύριο τεχνίτη. Η αναφορά συνδυάζει επίσης τον Nεαγκόε με μια άλλη θρυλική φιγούρα, τον πρίγκιπα Ράντου (ο οποίος θα προκαλούσε τον θάνατο τού Μανόλε, διατάσσοντας να αφαιρεθούν οι σκαλωσιές, ενώ οι οικοδόμοι βρίσκονταν στην οροφή, διασφαλίζοντας ότι δεν θα χρησιμοποιούσε την τέχνη του ο Mανόλε αλλού, διατηρώντας έτσι τη μοναδικότητα της οικοδομής.
Ο Νεαγκόε παρήγγειλε τα πρώτα έργα για την παλαιά Μητροπολιτική εκκλησία στο Τεργκόβιστε (την πόλη όπου δημοσιεύτηκε η έκδοση των Ευαγγελίων το 1512) και την εκκλησία του Αγίου Νικολάου στο Σέιι Μπρασοβουλούι.
Ο Nεαγκόε Μπασαράμπ έγραψε στα εκκλησιαστικά σλαβονικά ένα από τα πρώτα λογοτεχνικά έργα της Βλαχίας, που ονομάζεται "Οι διδασκαλίες του Nαγκόε Μπασαράμπ στον γιο του Θεοδόσιο" (ρουμανικά: Învățăturile lui Neagoe Basarab către fiul său Teodosie), όπου προσεγγίζει διάφορα θέματα, όπως διπλωματία, έθιμα και ηθική.
Νυμφεύτηκε τη Μιλίτσα Δέσποινα, κόρη του Γιόβαν Μπράνκοβιτς δεσπότη της Σερβίας και απέκτησαν έξι παιδιά τον Θεοδόσιο, πρίγκιπα της Βλαχίας, την Στάνα της Βλαχίας, παντρεύτηκε τον Στέφανο Δ' των Μπογκντάν-Μουσάτ πρίγκιπα της Μολδαβίας τον Πέτρου, τον Ιωάν, την Ρωξάντα (Ρουξάντρα) παντρεύτηκε τον Ράντου Ε΄ Αφουμάτσι και αργότερα τον Ράντου Ζ΄ Παϊσίε και την Aνγκελίνα. Αργότερα η σύζυγος του εκάρη μοναχή στην Μονή του Άρτζες παίρνοντας το όνομα Πλατωνίδα. Η μνήμη της τιμάται στις 26 Σεπτεμβρίου.
Στις 8 Ιουλίου 2008, η Ιερά Σύνοδος της Ρουμανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας αγιοκατέταξε επίσημα τον Nεαγκόε Μπασαράμπ. Η εορτή του εορτάζεται κάθε χρόνο στις 26 Σεπτεμβρίου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου